Vergelijk de partijprogramma's

GroenLinks-PvdA wil voor 2040 minimaal 10.000 nieuwe woningen bouwen, waarvan minimaal 40% sociale huur en 40% middenhuur of betaalbare koop. Mensen met cruciale beroepen (leraren, agenten, verpleegkundigen) krijgen voorrang op betaalbare woningen. Leegstaande panden worden actief aangeschreven. Woningen zijn voor mensen, niet voor winst.

“Woningen zijn voor mensen, niet voor winst. De afgelopen jaren hebben we bewezen dat het anders kan. Leiden bouwt nu meer betaalbare woningen dan ooit.”

D66 wil in 7 jaar 11.000 nieuwe woningen bouwen in Leiden en 30.000 in de regio. Minimaal 2/3 moet betaalbaar zijn: sociale huur, middenhuur en betaalbare koop voor starters. Prioriteitslocaties zijn het stationsgebied, Leiden Bio Science Park, Westerpoort en het Werninkterrein. Elke nieuwe woning wordt energieneutraal gebouwd.

“Wonen is een sociaal grondrecht. Dat houdt in dat iedereen in een veilige, levendige buurt moet kunnen wonen, met speelplekken, groen, goede voorzieningen en ruimte voor ontmoeting.”

VVD zet in op versneld bouwen met nadruk op betaalbare koop, doorstroming en minder lokale regels. De partij wil zonder taboes naar nieuwe locaties kijken, inclusief Oostvlietpolder, en vooral woningen realiseren voor starters, gezinnen en senioren. Hoogbouw kan op geschikte plekken, maar volgens VVD niet ten koste van leefbaarheid.

“De VVD kiest daarom voor tempo en zekerheid: bouwen, bouwen, bouwen en vooral de juiste woningen.”

PvdD beschouwt wonen als basisrecht en wil de wooncrisis aanpakken via volkshuisvesting, duurzame bouw en eerlijke verdeling van ruimte. De partij verzet zich tegen volbouwen ten koste van leefbaarheid en natuur. Nieuwbouw moet klimaatpositief, natuurinclusief en toegankelijk zijn.

“Een goede woning is een basisrecht voor iedereen.”

Partij Sleutelstad committeert zich aan het bouwen van 8.000 woningen tot 2030. Tegelijk waarschuwt de partij dat Leiden de dichtstbevolkte stad van Nederland is en dat groei na 2030 grenzen heeft. Een burgerberaad gevolgd door een referendum moet bepalen hoe ver de stad nog kan groeien. Ouderen krijgen een seniorenmakelaar en voorrang bij doorstroming in de eigen wijk.

“Leiden loopt tegen haar grenzen aan: voorzieningen raken overbelast, het verkeer slibt dicht, het stroomnet piept en kraakt en zelfs de drinkwatervoorziening staat onder druk.”

SVL zet wonen centraal voor jongeren, studenten en starters. De partij wil meer verkamering mogelijk maken, opkoopbescherming beter laten aansluiten op de NHG-grens en woningbouw versnellen met oog voor doorstroming. Ook alternatieve woonvormen en bescherming van het traditionele studentenhuis worden sterk benadrukt.

“SVL wil een toekomstbestendig woonklimaat, met ruimte en aandacht voor jongeren, studenten en starters.”

Het CDA wil blijven bouwen met oog voor de wijk en leefomgeving, met nadruk op doorstroming en ontmoeting. Prioriteitslocaties zijn rondom Centraal Station, Willem de Zwijgerlaan en Westerpoort. In elke wijk komt een ouderenhofje voor senioren, zodat woningen vrijkomen voor gezinnen. Koopstarters worden geholpen via een Starters Garantiefonds bij nieuwbouw.

“Een huis is meer dan een stapel stenen: wij willen wijken waar mensen elkaar kennen, ontmoeten, helpen en waar mensen zich veilig voelen.”

SP benadert wonen als grondrecht en kiest voor betaalbare, voldoende en gezonde woningen. De partij wil 100% betaalbare huur- en koop bij nieuwbouwambities, streng optreden tegen huisjesmelkers en betere benutting van bestaande woonruimte. Ook doorstroming en bescherming van huurders krijgen veel aandacht.

“Wij zeggen: wonen is geen markt, maar een grondrecht.”

De ChristenUnie kiest voor 'ruimtelijk rentmeesterschap': verstandig bouwen zonder groengebieden op te offeren. Bij nieuwbouw geldt minimaal 35% sociale huur en 50% middensegment. Doorstroom van senioren wordt gestimuleerd via een doorstroommakelaar en verhuisbudgetten. Hospitaverhuur en leegstandsomvorming worden ingezet als extra instrumenten.

“Huizen bouwen is gemeenschappen bouwen. Stenen bouwen geen samenleving, mensen wel.”

Volt wil de woningbouwopgave fors verhogen met 8.800 woningen tot 2030 en daarna nog 5.000 extra tot 2035. De partij legt nadruk op betaalbaarheid, levensloopbestendige woningen en betere doorstroming. Ook wil Volt samenwonen zonder vergunningen eenvoudiger maken en extra studentenkamers realiseren.

“We willen tot 2030 ten minste 8.800 woningen bijbouwen in Leiden.”

FvD zet op wonen in op lokale voorrang, meer betaalbare koop en minder regels rond bouwen. De partij wil statushouders geen voorrang geven op sociale huur en kiest voor transformatie van leegstand naar woningen. Doorstroming voor ouderen en behoud van herkenbare wijken zijn terugkerende accenten.

“Forum voor Democratie kiest voor bouwen met gezond verstand.”